Gelijk da iedereen weet, zijn der noamelijk 7 wirken van barmhartigheid. En ter stoan der moar zesse van de zevene afgebeeld. De vroage es vaneigest ‘t welkste wirk dat er nu eigentlijk mankeert. We goan iest ne kier ulder memore opfrisse. De wirken zijn de volgende: de hongerigen spijze, de dorstigen lave, de noakten kliên, de zieke verzurge, de gevangene bezoeke, de duuje begroaven en de vrèndelinge hirbirge. Een meugelijke verkloaringe es dan de duuje begroave wiggeloaten es, omdat den eigeneere vond dat da wirk te wried was veur af te beelden op zijn façade en daarveure koos voor een symbolische urne boven op zijn façade.

Acht generoases leen begost Temmerman mee een fabriekske van lekkerkoeke of pijndepies (peperkoekfabriekje / Fr. > pain d’ épice). Al rap was de lekkerkoeke nie mier d’ ienige sneukelderije diede bij Temmerman kost krijge. Ter wierd gezocht noar èwe recepte. Gentsche sneukelderije dien nieveranst elders te vinden zijn, worden hier verkocht.

Zuu hèn z’er de cuberdons of neuzekens, wippers, mokke of katrienspekke.

Madam Temmerman was uuk altijd op zoek naar vernieuwinge. Zuu kost ze een guule toafel versiere mee allemoal eetboare blomme. Prachtig van vorm en van kleur. In 1999kreeg Francine Temmerman een ‘Handsje’ van de Gentsche Sosseteit.

http://www.gentblogt.be/2006/11/25/gentsche-mokken


Sneukelinge van vroeger

Kende ze nog, de snoepkes uit den tijd van bomma ? Begin moar al te lekkeboarde!

Sneukelderije es van alle tijde, moar ter es op 50 joar tijd verschrikkelijk vele veranderd! Hedd’ al g’huurd van violetses, ulevellen, kalissenhijt, neuzekes of boterkirmelle?  Lier z’ hier kenne!


Ulevelle


Dit ambachtelijke snoepje wordt weinig meer verkocht. Het is een soort gekleurd suikerbolletje waar een smaakelement, bijv. citroenschil, aan toegevoegd is. Destijds werden de ulevellen meestal in papier verpakt met aan de binnenkant een gedicht, spreekwoord of een volkswijsheid. Leuk, lekker én leerzaam.

Ulevellen versje:

Jarig Jetje zou trakteren,

alle meisjes van de klas.

En Jetje had wat uitgekozen

waar ze zelf zo dol op was.

Ulevellen bracht ze mee,

ieder kreeg er minstens twee.

Maar jawel, een stroom vriendinnen

kwam ons Jetje tegemoet;

Met de allerbeste wensen,

werd de jarige begroet.

En ze vroegen, nog al glad,

wat of Jet in ''t zakje had.

Ulevellen, even proeven.

Eentje kwam er niet op aan!

Nog een.......... Jetjes ulevellen

gingen zoetjes naar de maan.

En de klas, een gek geval

Kreeg warempel niemandal.

Kalissenhijt, kalissestokske,

kalissebruud (A.N. Zoethout)


Kalissenhijt es de winkelnoame veur korte stukses van de wurtelstok van de Glycyrrhiza glabra. Het bevat een zoetstoffe die zuu 'n 30 tot 50 kiere zuu stirk es of suiker, moar ter moe serjeus op gekabbeld en getsjoesd worden veur de zoetigheid te proeve. Kalissenhijt (> Fr. Bois de réglisse) zoe uuk geneeskrachtige eigenschappen hèn, en de wurtel wordt gebezigd veur kruidenthee, kalissenthee of kalissewoater te moake. Die es goed veur de werkinge van de moage en de spijsverteeringe. ‘t Sap uit de wurtel wordt gebezigdt als grondstof veur ‘drop’.

Neuzekes of cuberdons


De kegelvormige snoepkes, uuk cuberdons g'hiete, zijn onlangs erkend als traditioneel Vloams streekproduct, althans de frambozenneuze, gemoakt mee gom arabiek (Arabische gom). Binst den Twiede Wereldoorlog geroaktege ‘t product nie mier tot in Europa en woaren de cuberdons op den duur hoast in vergetelheid geroakt. ‘t Es moar vanaf 1946 dat de gom were tot in België geroaktege woardoor dat de produkse van de cuberdon heropgestart kost worde deur een aantal banketbakkers dien ulder ‘t recept rappeleerdegen .Die 'neuzen' zijn typisch van bij ons, Ge vindt ze nieveranst elders dan in België! Vès zijn ze veruit ‘t smoakelijkst. Ten es toen uuk gien wonder da 70% nog altijd via morten en beurzen verkocht wordt! In 't Belgisch Frans is 't snoepke uuk bekend als 'chapeau de curé' (pastoorshoed). Dikkels hee 't snoepke een ruud-roze of paarsachtige kleur, een briedte van a peu pree 2,5 cm en een gewicht van 10 tot 18 gram. Den buitenkant es hard moar den inhèwd es gelatineus. De cuberdon hee een bepirkte hèwboarheid, noamelijk 3 weke. Doarachter begint den binnenkant te versuikere. Doarveure wordt de cuberdon niet geëxporteerd.

Babeluutte


Babelutten of boterbabbeleers zijn traditionele snoepkes uit Zeeland en de Vlaamsche kuste, die gemaakt worden van ruumboter, suiker, glucosesirope, azijn en woater. Nie goe dus veur uw bieters (tande) of uw lijne, maar ze zijn toch zu smoakelijk!
Ge keun ze ten andere gemakkelijk zelve moaken: pakt 100 gramme suiker, 3 eetlepels woater, 1,5 eetlepel azijn en 15 gramme boter. Breng alles tegoaren aan de kook en loat borrelen tot dat de kleur verandert. Giet uit over een beboterd bakblek of bakpapier, loat afkoelen en snijd/knip tons in de goeje vorm.

Katrienspekke

Een echte Gentsche legende es 'Katrien'. Heuren echte noame was Elsa Geysens. Zij hoa heur (piep- maar tons uuk piepkleine!) winkelke recht over ‘t SintMichielskirke, in de bocht noar d’ Onderbergen, op nummer 1. Heur 'Katrienspekken' woaren in ‘t Gentse wijd en zijd bekend als smoakvolle remede tege een ziere kele en vallinge. Moar uuk otantieke lekkerbekke kwamen op ‘t getrokken suikergoed af. Iedere kier da bvb. De Fransche zanger Maurice Chevalier noar Gent kwam; gingt hij bij ‘Katrien’ om een zakske spekke. Elza kreeg in 1984 een ‘Handsje’ van de Gentsche Sosseteit.

Oas op ‘t einde van de joaren '80 ‘t doek viel en de loatste 'Katrien' overleed, nam zij het befoamde recept mee in heur graf en tot op de dag van vandoage weet niemand wát dat er precies van ingrediënten inzate. Bij Temmerman (Kraanlei 79) keunde nu nog "Gentse Trientjes" kupe veur €2,20 veur een  zakske, die wrie goe trekken op ‘t originele suikergoed, maar vaneiges nie guulyegans...!!

De smoak? Locht gebrande suiker, die sterk doet denken aan ne goeie zuurstok van op de fuure, maar tons nie zuur!

Verdwenen winkeltje van Katrien

hoek Onderbergen-St.-Michielsplein.
Op het uithangbord:

'EENIGST HUIS TER WEERELD

MEER DAN 100 JAAR BESTAAN

GEKEND VOOR ZIJNE

BEROEMDE KATRIEN SPEKKEN'

Bezoek sopraan / operadirectrice en 1e 'Handje' (1982) Vina Bovy aan 'Katrien',(Elsa Geyssens, 'Handje' 1984)

En tons hemme nog nie over

drinke geklapt...



Gruut : http://www.gruut.be/

Het Waterhuis aan den Bierkant: http://www.waterhuisaandebierkant.be/

Herberg De Dulle Griet: http://www.dullegriet.be/

Trappistenhuis : http://www.trappistenhuis.be/

Alfabetische bierlijste van Belgische biere : http://users.skynet.be/triplebee/bier/biertjes.html

RoomeR: http://www.visitgent.be/nl/roomer


Santé !

Smoakelijk !


vrijdag 01 oktober 2010


Auteur:
Dieter Herregodts





        Margit Sarbogardi en Robert Declerck met hun boek in snoepwinkel Temmerman.

             Bas Bogaerts


overgenomen uit : Gentenaar.be


Geen Gentenaar die niet weet wat een cuberdon is. Het neuzeke is al meer dan een eeuw oud, maar nog altijd zijn de snoepjes in onze stad bijzonder populair. Dankzij Gentenaars Margit Sarbogardi en Robert Declerck weten we nu dat er nog veel meer Gentse snoepjes bestaan. Het koppel schreef er een heerlijk nostalgisch boek over.

‘Nog een snoepje? Lekkers uit grootmoeders tijd’, heet het boek. Heel toepasselijk werd het voorgesteld in het Huis van Alijn en in Huis Temmerman, een van de laatste authentieke snoepwinkels van ons land.


‘Dit winkeltje is echt uniek’, weten Margit en Robert. ‘Hier kan je snoepen kopen die je nergens anders nog terugvindt.’ Zij kunnen het weten. In hun boek sommen ze alfabetisch tientallen snoepjes op uit grootmoeders tijd. Daar zitten heel wat Gentse lekkernijen bij.
‘Gent is dan ook de snoephoofdstad van Vlaanderen’, beweert Margit. ‘Niet alleen zijn veel soorten snoep hier uitgevonden, heel wat lekkernijen hebben in de loop van de geschiedenis ook een Gentse naam gekregen.’


Een daarvan is het snoepje
vuile talluure, een soort van platgedrukte karamel. ‘Dat snoepje heeft zijn naam te danken aan het feit dat het een beetje lijkt op een blote navel’, weet Robert. ‘In vroegere tijd waren het enkel vrouwen van lichte zeden die met een blote navel op straat rondliepen. In het Gents werd zo’n vrouw vuile talluure genoemd. Het werd meteen ook de naam van het snoepje.’


Het favoriete snoepje van Robert is niet toevallig ook een Gentse klassieker: de sneeuwbal. ‘Dat is een bol margarine met een dunne laag chocolade rond en poedersuiker op. Slecht voor de gezondheid, maar ongelooflijk lekker. Gentenaars zijn nu eenmaal grote snoepers.’


Francis Temmerman, uitbater van de snoepwinkel op de Kraanlei heeft er zo zijn verklaring voor. ‘Gent heeft eeuwenlang op de wip gezeten tussen Nederland en het Bourgondische Frankrijk. In Nederland houden ze van drop en anijs, in het zuiden gaan ze voor zoete smaken. Gent heeft van alles wat.’


http://blog.zog.org/2006/11/hutsepot.html



Lekkerkoeke, lekkerkoekéé, zoetekoeke, peperkoeke, pijndepies, een schelleke schijt-eu-duud


Koekoek! Mier wete? surf ne kier noar...  


http://www.koekbackertje.nl/koekkoek/


http://www.cnts.ua.ac.be/papers/2005/db05.pdf



http://eten-en-drinken.infonu.nl/producten/1636-peperkoek-a-k-a-honingkoek.html

 

Dat 't altijd zomer en Zondag woar,

En kirmess' in de weke,

En damme nie wirken en moeste,

En damme niet anders en koeste,

Dat eten en drijnken ons ambacht woar,

We wirktege wij gien steke !

Culinaire leezijnge van perfesser Gents Freek Neirynck


diel 1   http://www.youtube.com/watch?v=0FfpNrXbHYs&feature=related

diel 2   http://www.youtube.com/watch?v=7XCkRERvUAA&feature=related



De Sneukelsong

Freek Neirynck


Wippers, rekkers,

kuuberdons en tjoepkes

muilentrekkers

en kalieseneit

muiskes, oosties,

lekstokken en poepkes

zeurgen in Gent

veur den aapeteit


Kuuberdoens en zwarte rekkers

zijn lekkers veur de smekkers

in de spekkewenkel vind altijd

iets woarda deu tanden kapoot

op bijt

Kroekamandels mee veel zeit

lieve vrewkes, tuuverbool

diede mee euw toeng keunt

roole

Maakeroens en paindeepies

tzelfs van zoetekoeke zijme wij

nie vies


Oas ge wilt sneukele en eu

verkneukele, moede

bij madammeke

Temmerman zijn




Den derden boek van ons 'Handsje' (1996) patissier-legende jacques Bloch es uit!


http://www.nieuwsblad.be/article/detail.aspx?articleid=dmf20130916_00744129&_section=60044546&utm_source=nieuwsblad&utm_medium=newsletter&utm_campaign=regio-nb



















Sakla uit Gent, en tons nog  hofleveransier!













Hedd' iets Gents culinair da  intressant es? Loat het ons wete:











Werekîere:  http://www.sosseteit.com/Gent_culinair.html

Stuur mij e-mail

D' etaloazje van madamke Temmerman - Kraanlei Gent